Hakka Suresi

1

اَلْحَٓاقَّةُۙ ١

El hâkkah(hâkkatu).

AH O kesin hakikatin gerçekleşmesi![⁵²⁷²] [5272] Veya “tahakkuk eden olay”; veya “gerçekleşecek olan hakikat”; veya “gerçek olan Son Saat”; ya da “kesin gerçek”. İsm-i fail olan hâkkâ, sonuna gelen tâ ile mastar mânası kazanmıştır. Tercihimizin gerekçesi budur.— M.İslamoğlu

69:1

2

مَا الْحَٓاقَّةُۚ ٢

Mel hâkkah(hâkkatu).

(Bilir misin ey muhatap) o ne dehşet gerçekleşecek?— M.İslamoğlu

69:2

3

وَمَٓا اَدْرٰيكَ مَا الْحَٓاقَّةُۜ ٣

Ve mâ edrâke mel hâkkah(hâkkatu).

Sahi onun nasıl gerçekleşeceğini bilir misin sen?[⁵²⁷³] [5273] Son Saat ve kıyamet hakikatinin tahakkukunu hiçbir beşer gözünde canlandıramaz. Görseydik ölürdük, onun için ölünce göreceğiz. İman, âhiret hakikatini görse yaşayamayacak olan insana verilmiş İlâhî bir lütuftur. Bu sayede “görür gibi” inanma imkânına kavuşur.— M.İslamoğlu

69:3

4

كَذَّبَتْ ثَمُودُ وَعَادٌ بِالْقَارِعَةِ ٤

Kezzebet semûdu ve âdun bil kâriah(kâriati).

SEMUD ve ‘Âd[⁵²⁷⁴] (insanın aklını başına devşiren) o malum fâciayı[⁵²⁷⁵] yalanladılar. [5274] Semud ve ‘Âd’ın birlikte anıldığı ilk yer için bkz: 89:6-9, not 9. [5275] Yani: Hak eden toplumların kıyametinin kopacağı hakikatini yalanladılar.— M.İslamoğlu

69:4

5

فَاَمَّا ثَمُودُ فَاُهْلِكُوا بِالطَّاغِيَةِ ٥

Fe emmâ semûdu fe uhlikû bit tâgıyeh(tâgıyeti).

Bir yanda Semud: sonuçta onlar ses duvarını çok çok aşan[⁵²⁷⁶] bir bela ile helâk edildiler. [5276] Veya: “haddi aşma sebebiyle”. Bu bela sâ’ikah (41:13) ve racfeh (7:78) olarak da geçer.— M.İslamoğlu

69:5

6

وَاَمَّا عَادٌ فَاُهْلِكُوا بِر۪يحٍ صَرْصَرٍ عَاتِيَةٍۙ ٦

Ve emmâ âdun fe uhlikû bi rîhın sarsarin âtiyeh(âtîyetin).

Ve öte yanda ‘Âd: onlar da değdiğini sesiyle çarpan dizginlenmez bir kasırgayla helâk edildiler.— M.İslamoğlu

69:6

7

سَخَّرَهَا عَلَيْهِمْ سَبْعَ لَيَالٍ وَثَمَانِيَةَ اَيَّامٍۙ حُسُوماً فَتَرَى الْقَوْمَ ف۪يهَا صَرْعٰىۙ كَاَنَّهُمْ اَعْجَازُ نَخْلٍ خَاوِيَةٍۚ ٧

Sehharehâ aleyhim seb’a leyâlin ve semâniyete eyyâmin husûmen fe terel kavme fîhâ sar’â ke ennehum a’câzu nahlin hâviyeh(hâviyetin).

(Allah), üzerlerine emrine âmâde kıldığı o (kasırgayı) yedi gece sekiz gündüz kesintisiz bir biçimde estirdi;[⁵²⁷⁷] öyle ki, tıpkı kökünden savrulmuş hurma kütükleri gibi, o kavmin orada öylece donup kaldığını gözünde canlandırabilirsin. [5277] Husûm, “kesintisiz” anlamına gelebileceği gibi “kökünü kazıyan” veya akkor demir gibi “dağlayan” anlamına da gelir. Günle gecenin eşitlendiği sekiz güne buna kinayeten eyyam-ı husûm denmiştir.— M.İslamoğlu

69:7

8

فَهَلْ تَرٰى لَهُمْ مِنْ بَاقِيَةٍ ٨

Fe hel terâ lehum min bâkıyeh(bâkıyetin).

Şimdi onlardan geriye kalan bir (kişi) görebiliyor musun?[⁵²⁷⁸] [5278] Veya lâm-ı leh mânası vererek: “Geriye kalandan onların lehine bir şey görebiliyor musun?” ‘Ankebût 38’de onların kalıntılarından söz edilir. Şu halde onlardan geriye kalmayan “iz ve eser” değil, “insan”dır. Bir üstteki “kökünü kurutmanın” farklı bir ifadesidir bu.— M.İslamoğlu

69:8

9

وَجَٓاءَ فِرْعَوْنُ وَمَنْ قَبْلَهُ وَالْمُؤْتَفِكَاتُ بِالْخَاطِئَةِۚ ٩

Ve câe fir’avnu ve men kablehu vel mu’tefikâtu bil hâtıeh(hâtıeti).

Firavun ve ondan önce gelenler de, o hataya gömülüp[⁵²⁷⁹] altı üstüne getirilen kentler de öyle oldu...[⁵²⁸⁰] [5279] Hâtıe: kişinin bir şey lazım gelmez diyerek kasıtlı işlediği cürüm (Bkz: 7:161, not 124). [5280] Lût kavminin kentleri olan Sodom, Gomore ve diğerleri (11:70, not 85).— M.İslamoğlu

69:9

10

فَعَصَوْا رَسُولَ رَبِّهِمْ فَاَخَذَهُمْ اَخْذَةً رَابِيَةً ٠١

Fe asav resûle rabbihim fe ehazehum ahzeten râbiyeh(râbiyeten).

Hepsi de Rablerinin elçisine isyan etmişlerdi. Ve (Allah, günahlarıyla) katlanan bir bela ile tümünü enseledi.— M.İslamoğlu