İsmail Hakkı İzmirli · MealMerkezi.Net

1

Elif, Lâm, Ra. Bu, apaçık [³] bir Kitabın icazını müştemil âyetleridir. [2] Sûre-i Celîle Mekke'de nazil olmuş 110 âyettir. [3] Helâl ve haramı açık veya hakkı bâtıldan ayırır.

İ. H. İzmirli 12:1

2

Biz onu mânasına akıl erdiresiniz diye arabî bir Kur/an olarak inzal ettik.

İ. H. İzmirli 12:2

3

Biz bu Kur/an/ı [⁴] sana vahiy etmekle en güzel kıssayı [⁵] sana hikâye ediyoruz, gerçi sen evvelce ondan gafil isen de. [4] Bu sûreyi. [5] Diğer sûrelerde bulunmayan ibretler, nükteler, hükümler, acip şeyler bulunmakla. Veya bu kıssayı hüsn-ü beyan ile beyan ederiz.

İ. H. İzmirli 12:3

4

Hani Yusuf babasına: «— Babacığım! Ben rüyada on bir yıldız, güneş, ay gördüm, onları bana secde eder gördüm» demişti.

İ. H. İzmirli 12:4

5

Yakup demişti: «— Oğulcağzım! Rüyanı kardeşlerine nakletme ki hakkında kuvvetli bir hile kurmasınlar. Zira şeytan insana apaçık bir düşmandır».

İ. H. İzmirli 12:5

6

Bunun gibi [¹] Rabbin seni nübüvvet ile güzide kılacak, sana rüya tabirini [²] öğretecek, evvelce büyük babaların İbrahim ve İshak hakkında nimetini tamamladığı gibi senin hakkında da, Yakup ailesi hakkında da nimetini tamamlayacak [³] tır. Çünkü Rabbin hakkıyle âlimdir, hakimdir». [1] Bu rüya ile kadrini âli kılacağı gibi. [2] Veya kütüb-ü ilâhiyeüıin, enbiyay-i sâlifeden mervi olan sözlerin gizli, kapalı yerlerini anlamayı. [3] Sana büyük devlet verecek, seni dünya ve âhiret saadetine nail edecek.

İ. H. İzmirli 12:6

7

Yusuf ve kardeşlerinin kıssalarında onu soranlar ve başkaları için birtakım ibretler vardır.

İ. H. İzmirli 12:7

8

Hani kardeşleri aralarında demişlerdi: Yusuf ve ana baba bir kardeşi babası yanında bizden daha sevgilidir. Halbuki biz çoğuz [⁴], babamız dünya işinde her halde açık bir surette şaşırmıştır. [4] Biz çetin işler zamanında işe yararız, onlar çocuktur.

İ. H. İzmirli 12:8

9

Biri dedi ki: Yusuf/u öldürün veya bir yere [⁵] atıverin ki babanızın yüzü yalnız size dönsün. Bundan sonra salih kimseler olursunuz [⁶]. [5] Uzak bir yere veya ümrandan hâli yere. [6] Tövbe edersiniz veya serdedeceğiniz özürden dolayı babanız ile aranız düzelir veya dünya işiniz yoluna girer.

İ. H. İzmirli 12:9

10

Onlardan biri: «— Eğer yapacak iseniz [⁷] Yusuf/u öldürmeyin, onu kuyu dibine atın da gelip geçenlerden biri onu oradan alsın» demişti. [7] Yapmasanız daha iyi ya. Veya beni dinlerseniz.

İ. H. İzmirli 12:10

11

Onlar dediler: Baba! Yusuf/u bize neye emniyet etmiyorsun? Biz onun hakkında hayırhahız.

İ. H. İzmirli 12:11

12

Yarın onu bizimle beraber kıra gönder ki bizim ile yiyip içsin, gülüp oynasın. Biz onu her halde saklarız.

İ. H. İzmirli 12:12

13

Yakup: «— Onu alıp götürmeniz beni mahzun eder [⁸], korkarım ki siz dalgın bir halde iken onu kurt yer» dedi. [8] Çünkü ayrılığına dayanamam.

İ. H. İzmirli 12:13

14

Onlar: «— * Biz böyle çok iken onu kurt yerse artık biz ziyankâr oluruz [⁹]» dediler. [9] Veya âciz oluruz.

İ. H. İzmirli 12:14

15

Onlar Yusuf/u götürüp kuyu dibine bırakmaya karar verince yapacaklarını yaptılar. Biz de ona «— Onların bu işini ileride onlara haber vereceksin. Onlar ise seni tanımayacaklar» diye vahiy ettik.

İ. H. İzmirli 12:15

16

Yatsı vakti ağlaya ağlaya babalarına geldiler.

İ. H. İzmirli 12:16

17

«— Baba! Biz koşmaca oynuyorduk [¹], Yusuf/u da eşyalarımızın yanında bırakmıştık. Bunun üzerine onu kurt yedi. Biz gerçek de olsak sen bize inanacak değilsin» dediler. [1] Yahut ok atışıyorduk.

İ. H. İzmirli 12:17

18

Yalan kan ile bulaşık gömleğini [²] getirdiler. Yakup «-— Hayır, nefsiniz size bu işi kolaylaştırdı. [³] Benim işim telâşsız katlanmadan ibarettir. Sizin bu hal ve hareketinize karşı ancak Tanrı/dan yardım isterim. Başka elimden ne gelir.» dedi. [2] Veya gömleğin üstündeki yalan kanı. [3] İş dediğiniz gibi değil. Bu çetin işi kolay gördünüz de Yusuf hakkında dediğinizden başkasını yaptınız.

İ. H. İzmirli 12:18

19

Kuyu başına bir kervan kondu, sakalarını kuyuya gönderdiler. Saka kovasını kuyuya sarkıttı. «Müjde! İşte bir çocuk» dedi. Onlar [⁴] ticaret metaı olmak üzere onu başkalarından gizlediler. Allah onların yaptıklarını hakkıyle bilir. [4] Yolcular veya haber alan kardeşleri.

İ. H. İzmirli 12:19

20

Onlar onu pek ucuz pahaya, birkaç dirheme sattılar, ona tamah göstermediler [⁵]. [5] Yolcular kuyuda bulmakla veya hakikati anlamakla yanlarında tutmak istemediler de, parasını aramadılar veya kardeşleri uzak düşmek için para aramadılar.

İ. H. İzmirli 12:20

21

Onu satın alan Mısırlı biri karısına «— Ona iyi bak, olabilir ki bize faydası dokunur veya onu oğul ediniriz» dedi. Bunun gibi [⁶] biz Yusuf/u Mısır toprağında mevki sahibi kıldık. Ona rüya tabirini de öğrettik. Allah fermanında [⁷] galiptir, fakat birçok nâs onu bilmez. [6] Ölümden, kuyudan kurtardığımız, satın alan kimsenin kalbine muhabbet verdiğimiz gibi. [7] İradesi yerine gelir. Emrini tevkif edecek yoktur.

İ. H. İzmirli 12:21

22

Yusuf yiğitlik çağına baliğ olunca biz ona hüküm [⁸] ve ilim [⁹] verdik. Biz işte böyle iyilik edenlere mükâfat veririz. [8] Hikmet, nübüvvet, müşkül işlerin hal ve faslı. [9] Şeriat, rüya tabiri.

İ. H. İzmirli 12:22

23

Bulunduğu evdeki kadın ondan murat almak istedi, kapıları sımsıkı kapadı, «— Beri gel» dedi. Yusuf «— Tanrıya sığınırım, çünkü o [¹], benim efendimdir. Bana iyi bakmıştır, zina ile kendisine zulüm edenler felâh bulmazlar» dedi. [1] Zevcen.

İ. H. İzmirli 12:23

24

* Kadın ise o işi kastetmişti; Yusuf da ona uyacaktı [²]. Rabbinden burhan görmemiş olsaydı [³] olacak olurdu. İşte böylece biz ondan kötülüğü, hayasızlığı gideririz. Çünkü o bizim halis muhlis kullarımızdandır. [2] Veya def'ini istiyordu. [3] Zinanın kötü bir şey olduğunu hakkıyle bilmemiş olsaydı.

İ. H. İzmirli 12:24

25

İkisi de kapıya koşuştular [⁴], kadın onun gömleğini arkadan boylu boyunca yırttı. Kapının yanında kadının efendisine rastgeldiler. Kadın kendini temize çıkarmak üzere ailene kötülük yapmak isteyene zindana atılmaktan veya acıklı bir cezaya [⁵] çarpılmaktan başka ne ceza verilir! dedi. [4] Yusuf kaçtı, o ardına düştü, koşuşarak kapıya kadar geldiler. [5] Kamçı ile dövmek gibi.

İ. H. İzmirli 12:25

26

Yusuf töhmeti atarak, «—O, benden murat almak diledi» dedi. Kadının ailesinden bir şahit de şehadet etti [⁶]. Eğer Yusuf/un gömleği önünden yırtılmış ise kadın gerçek söylüyor, o, yalancılardandır. [6] Alâmet beyan etti.

İ. H. İzmirli 12:26

27

Şayet gömleği ardından yırtılmış ise kadın yalancıdır, o, gerçek diyenlerdendir.

İ. H. İzmirli 12:27

28

Efendisi Yusuf/un gömleğini ardından yırtık görünce kadına dedi ki: «— Bu, sizin desiselerinizdendir, çünkü desiseleriniz büyüktür».

İ. H. İzmirli 12:28

29

Yusuf/a da: «— Yusuf! Sen bundan yüz çevir [⁷]», kadına de «— Sen de günahın için yarlıganmak dile, çünkü sen suçlusun». [7] Bu macerayı kimseye açma.

İ. H. İzmirli 12:29

30

Şehirde birtakım kadınlar bunu işitmekle vezirin karısı kölesinden murat almak istemiş de kölesinin muhabbeti kalbini yakmış [⁸]. Biz onu apaşikâr bir sapıklıkta görüyoruz [⁹], dediler. [8] Yahut kalbinde sabr-u takat bırakmamış, kendisini çıldırtmış. [9] Ne oluyor da bu köleye tutuluyor!

İ. H. İzmirli 12:30