1
iy ādemįler! śaķınuñ çalabuñuzdan, ol kim yarattı sizi bir nefsden ya'nį ādem aleyhisselām; daħı yarattı andan 'avratını daħı daġıttı ol ikiden erenler çoķ daħı daġıttı. daħı śaķınuñ Tañrıdan ol kim dileşürsiz anuñ-ile daħı ħıśımlardan. bayıķ Tañrı oldı üzerüñüze śaķlayıcı.
2
daħı virüñ yetįmlere mālların; daħı degşürmen arusuzı aruya. daħı yimeñ māllarını māllaruñuz-ıla bayıķ ol oldı yazuķ ulu.
3
daħı eger ķorķasız kim 'adl eylemeyesiz yetįmlere, çiftlenüñ anı kim ḥelāl oldı size 'avratlardan ikin ikin daħı üçin üçin daħı dördin dördin ya'nį nite kim yetįmlere velį olmaķdan śaķınduñuz zinādan daħı śaķınuñ 'avrat anuñ. pes eger ķorķasız kim 'adl eyleyimeyesiz bir ol kim mālik oldı saġ ellerüñüz. şol ya'nį bir yā ķaravaş yaķınraķdur kim žulm eylemeyesiz.
4
daħı virüñ 'avratlara kābinlerin, baħşiş. pes eger ħoş olalar size neseneden ol kabinden nefsdin yaña ya'ni gendü nefsleri ħoşluġı-y-ıla ol ķābinden size nesene virürler -ise siñici-y-iken siñici-y-iken.
5
daħı virmeñ beynisüzlere ya'nį güzāf ħarc eyleyenlere, māllaruñuzı; ol kim ķıldı Tañrı size durmaķ ya'nį dirlik daħı rūzį virüñ [39a] anlara anuñ içinde daħı donaduñ anları. daħı eyidün anlara söz eyü
6
daħı śınañ yetįmleri, tā ķaçan kim ireler çiftlenmege. pes eger göresiz anlardan ŧoġru yol dutmaķ, virüñ anlara mālların. daħı yimeñ anı ey vaśılar, güzāfdan ötürü daħı öñürtmekden ötürü kim ulalar daħı her kim ola bay saķınsun daħı her kim ola yoħsul yisüñ şeri'atde bulınur neseneyile pes ķaçan kim viresiz anlara māllarını ŧanuķ dutuñ anlar üzere daħı yiter Tañrı ḥisāb eyleyici
7
erenlerüñdür ülü, andan kim ķodı ata aña; daħı yaķınıraķ ħıśımlar. daħı 'avratlarundur ülü andan kim ķodı ata aña daħı yaķınıraķ ħıśımlar andan kim az oldı andan yā çoķ oldı ülü farįża olınmış.
8
daħı ķaçan kim ḥāżır ola üleşmege, ħıśımlıķ isleri daħı yetįmler daħı miskįnler rūzį virüñ anlara andan ża'ifler. daħı eyidüñ anlara söz eyü.
9
daħı ķorķsuñ anlar kim, eger ķoyalarıdı anlaruñ ardından döl ya'nį oġul ķız ża'iflar, ķorķalarıdı anlaruñ üzere: pes śaķınsunlar Tañrı’dan; daħı eyitsünler söz ŧoġru söz.
10
bayıķ anlar kim yirler yetįmler mālların, ḥaķsuz; bayıķ yirler ķarınları içinde od. daħı göyneler ŧamu odına.
11
ıśmarlar size Tañrı oġlanlaruñuz ḥaķķında: irkegündür iki dişi ülüsi gibi. pes eger olalar 'avratlar ikiden yuķaru, anlaruñdur iki ülüsi, anuñ kim ķodı. daħı eger ola bir, anuñdur [39b] yaru. daħı atasınuñ anasınuñ, her birisiniñ ol ikiden, altıda birdür, andan kim ķodı; eger ola anuñ oġlı ķızı. pes eger olmaya anuñ oġlı ķızı, daħı mįrāŝın ala anuñ atası anası: anasınuñ üçde birdür pes eger ola anuñ ķarındaşlar anasınuñdur altıda bir; vaśı(y)yatdan śoñra vaśi(y)yet eyler anı yā borçdan. atalaruñuz daħı er oġlanlanlaruñuz bilmezler ķanķısı yaķınıraķdur size aśśı eylemekdin yaña. farįża Tañrı’dandur; bayıķ Tañrı oldı bilici dürüst işlü.
12
daħı sizüñdür yarısı, anuñ kim ķodı 'avratlaruñuz; eger olmaz-ise anlaruñ oġlı ķızı. pes eger ola anlaruñ oġul ķız, sizüñdür dörtde bir, andan kim ķodılar; vaśi(y)yetden śoñra kim vaśi(y)yet eylerler anı, yā borçdan. daħı anlaruñdur dörtde bir andan kim ķodu- ñuz eger olmaya sizüñ oġıl ķız. pes eger ola sizüñ oġul ķız, anlaruñdur sekizde bir, andan kim ķoduñuz; vaśi(y)yetden śoñra kim vaśi(y)yet eylersiz anı, yā borçdan. daħı eger ola mįrāŝ alınıla andan: ol kim atası olmaya; daħı anuñdur er ķardaş, yā ķız ķardaş: pes her birinüñdür. ol ikiden, altıda bir. daħı eger ola eyregirek şundan ya'nį birden, pes anlar ortaķlardur üçde bir içinde; vaśi(y)yetden śoñra kim vaśi(y)yet olına ol, yā borçdan; ziyān eyleyici degül-iken. ıśmarlamaķdur Tañrı’dan daħı Tañrı bilicidür, ivici degül.
13
şol, Tañrı ḥadlarıdur. daħı her kim boyun vire Tañrı’ya daħı yalavacına; givüre anı uçmaķlara kim aķar [40a] altından ırmaķlar ebed ķalıcılarken anlaruñ içinde. daħı şol žafer bulmaķdur ulu.
14
daħı her kim 'āsį ola Tañrı’ya daħı yalavacına daħı gece ḥadlarından givüre anı oda; ebed ķalıcıy-iken anuñ içinde. daħı anuñdur 'aźāb ħor eyleyici.
15
daħı anlar kim işleyeler zişt işi ya'nį zinā 'avratlaruñuzdan daħı danuķ dutuñ anlaru üzere dört sizden ya'nį müsülmānlardan. pes ger ŧanuķlıķ vireler yıġuñ anları evler içinde tā cānların ala ölüm yā ķıla Tañrı anlara yol.
16
daħı ol iki kim ya'nį er 'avrat işleyeler anı sizden incidüñ ol ikiyi. pes eger tevbe eyleyeler daħı eyü işleyeler yüz döndürüñ ol ikiden. bayıķ Tañrı, oldı tevbe virici, raḥmet ķılıcı.
17
tevbe yoķdur Tañrı üzere illā anlaruñ kim işlerler yavuz işi bilmezlig-ile andan tevbe ķılurlar yaķından pes şunlar tevbe vire Tañrı anlara. daħı oldı Tañrı bilici, dürüst işlü.
18
daħı yoķdur tevbe anlaruñ kim işlerler yavuz işleri tā ķaçan ḥāżır oldı anlaruñ ya'nį kāfirlıġı birisine ölüm, eyitti; bayıķ ben tevbe eyledüm şimdi daħı ne daħı anlaruñ kim ölürler anlar kāfirler-iken. şunlar yaraķladuķ anlara 'aźāb aġrıdıcı.
19
ey anlar kim įmān getürdiler ḥelāl olmaz size kim mįrāŝ alasız 'avratları, güc- ile daħı yavuz dirilmeñ anlaruñ-ıla, tā iltesiz bir nicesin anuñ kim virdüñüz anlara illā kim getüreler zişt iş bellü eyleyici daħı dirilüñ anlaruñ-ıla eylüg-ile. pes eger düşħār göresiz anları [40b] ola kim duşħar göresiz neseneyi, daħı ķıla Tañrı anuñ içinde ħayr çoķ.
20
daħı eger dileyesiz 'avrat degşürmegin, bir 'avrat yirine; ol ḥālde. kim virdüñüz anlaruñ birisine çoķ māl; almañ andan nesene alur misiz anı žulm-ıla daħı yazuġ-ıla bellü.
21
daħı nite alasız anı, ol ḥālde kim bayıķ irdi bir niceñüz bir niceñüze daħı duttılar ol 'avratlar sizden 'ahd ķatı.
22
daħı çifilenmeñ anı kim çiftlendi atalaruñuz 'avratlardan; illā ol kim geçdi ya'nį 'afv dur. bayıķ ol oldı zişt iş daħı düşmān dutmaķ. daħı ne yavuzdur yoldın yaña.
23
ḥarām olındı size analaruñuz; daħı ķızlaruñuz; daħı ķız ķarındaşlarıñuz; daħı atañuz ķız ķarındaşları; daħı anañuz ķız ķarındaşları; daħı er ķarındaş ķızları daħı ķız ķarındaş ķızları daħı analaruñuz anlar kim emzürdiler sizi; daħı ķız ķarındaşlaruñuz, süd emzürmekden; daħı. 'avratlaruñuz anaları; anlar kim ķıylarunuzdadur 'avratlaruñuzdan anlar kim duħūl eyledüñüz anlara pes eger olmayasız duħūl eyledüñüz … anlara yazuķ yoķdur sizüñ üzere; daħı oġlanlaruñuz 'avratları anlar kim billerüñüzdendür; daħı kim cem' eyleyesiz iki ķız ķarındaş ortasında lįkin ol kim geçdi ya'nį 'afv oldı. bayıķ Tañrı oldı yarlıġayıcı, raḥmet ķılıcı.
24
daħı erlü 'avratlar, 'avratlardan illā ol kim. mālik oldı saġ ellerüñüz. ya'nį ḥarām olundı; illā ol kim mālik saġ ellerüñüz Tañrı yazmaġı üzerüñüze. daħı ḥelāl eyledi size şundan ayruġın kim, isteyesiz māllaruñuz-ıla śaķınıcılar-iken, ziyān eyleyiciler degül-iken. pes ol kim gönendüñüz anuñ-ile anlardan virüñ anlara yanudlarını ya'nį farįża iken. daħı yazuķ yoķdur [41a] üzerüñüze, anuñ içinde kim ħoşnūdlaşduñuz farįżadan śoñra bayıķ Tañrı oldı bilici dürüst işlü.
25
daħı her kim güci yitmeye sizden artuķlıġa ya'nį baylıġa kim nikāh eyleye śaķlanmışları ya'nį āźādlar, müsülmānları: andan kim mālik oldı ellerüñüz, ķaravaşlaruñuzdan müsülmānlar. daħı Tañrı bilicirekdür įmānuñuzı; bir niceñüz bir nicedendür pes nikāh eyleñ anları anlaruñ ķavmi destūrıyıla. daħı virüñ anlara yanudlarını, eylüg-ile śaķlanmışlar-iken; zinā eyleyiciler degül-iken; daħı dutıcılar degül-iken dostlar ya'nį uġurlayın. pes ķaçan kim erlü olınalar, pes eger getüreler zişt iş ya'nį zinā; anlaruñ üzeredür yarsı anuñ kim in kim āzādlar üzeredür 'aźābdan şol anuñdur kim ķorķdı yazuķdan ya'nį zinādan, sizlerden. daħı kim ķatlanasız yigrekdür size daħı Tañrı yarlıġayıcıdur raḥmet ķılıcı.
26
diler Tañrı tā bellü eyleye size; daħı ŧoġru yol göstere size, yollarını anlaruñ kim sizden ilerü-di; daħı tevbe vire size. daħı Tañrı bilicidür dürüst işlü.
27
daħı Tañrı diler kim tevbe vire size. daħı diler anlar kim uyarlar arzulara kim egilesiz egilmek ulu.
28
diler Tañrı kim yiyni eyleye sizden; daħı yaradıldı ādemį ża'įf ya'nį śabr eylemez arzulardan.
29
iy anlar kim įmān getürdiler! yimeñ māllaruñuzı arañuzda, bāŧıl-ıla ya'nį ḥarām-ile; bāzirgenlik ħoşnūdlıġ-ıla sizden daħı depelemeñ gendü nefslerüñüzi. bayıķ Tañrı oldı size raḥmet ķılıcı.
30
daħı her kim işleye şunı ḥaddan geçmek içün daħı žulm-iken śoñra göyūndürevüz anı oda. daħı oldı şol, Tañrı’ya geñez.
Sonraki 30 ayet →